O‘zbekiston moliya sektori 2027-yilgacha Bazel III standartlariga o‘tkaziladi

2027-yilgacha O‘zbekiston moliya sektori to‘liq xalqaro Bazel III standartlariga moslashtiriladi. Bu haqda Markaziy bank raisining o‘rinbosari Sanjar Nosirov ma’lum qildi.

Uning so‘zlariga ko‘ra, 2026-yilgacha bank aktivlarini baholash Bazel talablari hamda Xalqaro moliyaviy hisobot standartlari (IFRS 9) bilan to‘liq uyg‘unlashtiriladi. Shuningdek, barcha tijorat banklari va moliyaviy tashkilotlar xalqaro moliyaviy hisobot standartlariga to‘liq o‘tishi lozim bo‘ladi.

Joriy yilda Markaziy bank o‘zining institutsional barqarorligini oshirishga qaratilgan qonunchilikka o‘zgartirishlar kiritishni rejalashtirmoqda. Shu bilan birga, moliya tizimida Moliyaviy barqarorlik kengashi tashkil etiladi. Regulyator korporativ boshqaruv bo‘yicha yangi talablarni belgilaydi, bank jarayonlarini autsorsingga topshirish qoidalarini aniqlaydi hamda litsenziya berishda biznes-rejalarni tahlil qilish mezonlarini joriy etadi.

2027-yilda Bazel III standartlariga to‘liq o‘tish yakunlanadi. Bu jarayonga kapital yetarliligini ichki baholash mexanizmlari (ICAAP), shaffoflik tamoyillari, banklarni sog‘lomlashtirish tizimi hamda omonatlarni kafolatlashning yangilangan mexanizmlari kiradi.

Shuningdek, yaqin istiqbolda konsolidatsiyalashgan bank nazorati yo‘lga qo‘yiladi. Banklar uchun qo‘shimcha kapital talablari joriy etilib, ularning miqdori risk darajasiga bog‘liq bo‘ladi. Islohotlar bank guruhlarida risklarni boshqarish tizimlari va Markaziy bankning axborot-tahliliy bazasini integratsiya qilishni ham qamrab oladi. Sanjar Nosirovning ta’kidlashicha, hozir asosiy e’tibor banklarning miqdoriy ko‘rsatkichlaridan ko‘ra sifat ko‘rsatkichlari va ichki tizimlarini takomillashtirishga qaratilmoqda.

Avvalroq prezident bank sektorini rivojlantirish bo‘yicha takliflarni ko‘rib chiqqan bo‘lib, ular Bazel qo‘mitasining bank nazoratiga oid 29 ta asosiy tamoyiliga rioya etishni nazarda tutadi. Ushbu chora-tadbirlar moliya bozorining barcha ishtirokchilari uchun uzoq muddatli barqarorlikni ta’minlashga qaratilgan. Shu bilan birga, milliy qonunchilik Qimmatli qog‘ozlar bo‘yicha xalqaro tashkilot (IOSCO) talablariga moslashtiriladi, bu esa bitimlar shaffofligi va investorlar huquqlarini himoya qilish uchun muhim hisoblanadi.